Alkoholproblem?

Bilete av Sverre Nesvåg, Forskingsleiar ved Regionalt kompetansesenter for rusmiddelforsking (KORFOR) i Helse VestSnakk tydeleg og direkte til den det gjeld.

Av Sverre Nesvåg, forskingsleiar ved Regionalt kompetansesenter for rusmiddelforsking (KORFOR) i Helse Vest

Hadde du likt at éin av dine næraste midt under ein fest stansa ved sida av deg og sa ganske klårt og tydeleg frå: – No! No drikk du for mykje!

Eg er ikkje i tvil. Direkte språk er det beste. Folk toler stort sett å høyre den usminka sanninga. Det er mi erfaring at om ein skal nå fram med ein så spesiell bodskap som at nokon drikk for mykje, må det seiast klårt og direkte, der og når det skjer.

Høgt alkoholbruk er sjølvsagt aldri bra. Ikkje for helsa, og ikkje for noko anna, heller. Men verkeleg problematisk blir det først når eit høgt forbruk kjem i tillegg til andre risikofaktorar. Det kan vere fysiske eller psykiske helseproblem, erfaringar frå ein vond oppvekst eller ei livskrise som til dømes ei skilsmisse eller tap av jobb.

Om me veit og er heilt ærlege med oss sjølve om kor mykje, korleis og kvifor me drikk alkohol, og veit at drikking inneber ein viss risiko – med andre ord: om me har kontroll med eigne vanar – først då kan me senke skuldrene og nyte alkohol med godt samvit.

Eg er ikkje redd for å utfordre etablerte sanningar og kjappe medieutspel. Men eg har det som ein fast regel at når eg uttaler meg så skal det vere kunnskapsbasert. Alkohol er eit område der ein veit mykje om skadar og verknader, og om kva som nyttar og ikkje nyttar når ein skal skape gode haldningar. Eg meiner mellom anna at det ikkje bør omsetjast alkohol på ein idrettsarena. Når alkoholservering no gjer sitt inntog på norske fotballstadionar, er det til sjuande og siste berre eitt argument som har fått gjennomslag: pengar.

Eg meiner at alkoholservering på idrettsarenaer bryt ned etablerte haldningar til kvar og kor lenge ein kan selje øl. Når fotballarenaer serverer øl, når opningstidene blir utvida og tilgangen til alkohol blir så omfattande, senkar det terskelen for å drikke. Når vi veit at stadig fleire drikk, når vi veit at nordmenn – sjølv om drikkevanane har endra seg – stadig drikk mykje meir enn andre europearar kvar gong dei drikk, og når vi òg veit at altfor mange arbeidsdagar går tapt i bakrus, då bør vi setje strek, meiner eg.

På mange måtar er alkohol ein slags risikosport, men dei fleste er lite flinke til å sjå seg sjølve i eit slikt bilete. Mange tenkjer seg at omgang med alkohol er eit spørsmål om å ha full kontroll eller å vere alkoholikar. Eit slikt utgangspunkt er feil, og situasjonen blir fort radikalt forverra når ein hamnar i ein problematisk situasjon i ekteskapet, på jobben eller andre viktige arenaer. Då tyr ein ofte for lett til ein drink og trur at det hjelper.

– Kven av oss er så i faresona? Kanskje først og fremst dei som finn støtte for å drikke ofte og mykje. Dei som stoler på at ein berre kan telje såkalla einingar per dag – dei som trur at grensa går ved kor mykje du og kroppen din kan tole.
Slik er det ikkje. Kva som er forsvarleg omgang med alkohol, er svært individuelt. Ein kan ikkje lage ei offisiell oppskrift på kor mykje den enkelte kan drikke. I haldningsarbeidet knyter eg drikking til sunn eller usunn omgang med alkohol.

Når du får dårleg søvn, når du blir uvel, når du ikkje stiller på jobb, og når du stadig oftare kjenner på magevondt og liknande, då er kroppen i ubalanse. Då har du ikkje den same kontrollen lenger. Og akkurat det er eit sårt punkt for mange av oss– å ikkje ha kontroll. Då må me i helsevesenet kunne gi gode råd om korleis ein kan styrkje kontrollen og endre eigne alkoholvanar.

Sverre Nesvåg

3 tanker på “Alkoholproblem?

  1. Att snacka tydligt och direkt eller luddigt och odirekt hjälper inte flertalet, efter 100 år av misslyckanden när det gäller behandling av missbruk och psykisk ohälsa behöver vi förstå vad som är felet. Missbruk och psykisk ohälsa är komplicerade problem och behöver därför lösas som komplicerade (komplexa) problem alltid kan lösas på.

    http://www.mynewsdesk.com/se/news/whos-varningar-och-bristfaelliga-resultat-foer-traditionell-psykologi-aer-paa-allvar-och-boer-inte-ignoreras-93524

  2. «Å snakke om det» er nok ikke en brukbar strategi for den lille gruppa som drikker mest og allerede har utviklet et misbruk. Derimot kan det være en god ide for majoriteten av de som drikker. 80 % drikker fra litt til en del, uten å miste kontrollen over forbruket – som er et grunnleggende kjennetegn for misbrukeren.

    For denne aller største delen av både befolkningen og alkoholbrukere, kan det å snakke om det være til hjelp. Det kan forhindre atferd som plager andre, og det kan kanskje også forhindre at noen av de som drikker mest glir over i misbruk.

    Å unnlate å si klart fra bidrar til at forbruk og problemer øker. Å si klart fra er ingen fullstendig løsning, men et skritt i riktig retning.

    Det ryktes at den nye organisasjonen Mot fylla (15.10.) skal ta opp nettopp denne vinklingen.

  3. Greit å få sagt det rett ut,men uten en haug tilhørere,det å få det sagt til seg,gjør en gjerne sint og flau. Men etter en stund begynner man å tenke. Da setter en pris på at noen bryr seg.

Legg igjen en kommentar

Fyll inn i feltene under, eller klikk på et ikon for å logge inn:

WordPress.com-logo

Du kommenterer med bruk av din WordPress.com konto. Logg ut / Endre )

Twitter picture

Du kommenterer med bruk av din Twitter konto. Logg ut / Endre )

Facebookbilde

Du kommenterer med bruk av din Facebook konto. Logg ut / Endre )

Google+ photo

Du kommenterer med bruk av din Google+ konto. Logg ut / Endre )

Kobler til %s