HMS – ein naturleg del av arbeidsdagen!

Hilde ChristiansenDet er ikkje berre i oljebransjen ein er oppteken av helse, miljø og sikkerheit/tryggleik. Det er vi også i sjukehusa. Vi har klare målformuleringar og visjonar for HMS-området og denne tankegangen skal vere ein naturleg del av arbeidsdagen til medarbeidarane i sjukehusa. Men gjer vi det vi seier? Og seier vi det vi gjer?

Av Hilde Christiansen, personal- og organisasjonsdirektør i Helse Vest RHF

I oljeindustrien har dei klare retningslinjer når det gjeld HMS. Dei målar. Rapporterer og skriv avviksmeldingar. Det gjer vi også i sjukehusa. Føretaksgruppa Helse Vest har etablert konkrete strategiar gjennom brei deltaking og forankring. Fundamentet blei i hovudsak lagt i 2005 med etablering av klare målformuleringar og visjonar for HMS-området. Det føregår i tillegg eit viktig arbeid både nasjonalt og regionalt i regi av program for pasienttryggleik. Her er tryggleik og openheit viktige premissar. Vi er opptekne av ein open og god meldekultur både når det gjeld pasienttryggleik, HMS og kvalitet. Men gjer vi det vi seier, og seier vi det vi gjer? Det ligg lite læring i rapportering av enkelthendingar om ein ikkje følgjer opp og sikrar at strategiane og måla verkeleg er ein naturleg del av kvardagen.

For å registrere uønskte hendingar nyttar føretaksgruppa i Helse Vest eit felles rapporteringssystem med namnet Synergi. Her skal alle hendingar, enten det er pasienthendingar eller HMS-hendingar og skadar, rapporterast. Systemet opnar for omfattande rapportering og analysemoglegheiter. I Helse Vest gjennomfører vi analysar for HMS-området kvart kvartal og samla for året. Analysen blir nytta til utvikling av felles tiltak for kommande år, saman med vernetenesta og verksemdene. Vi går inn på ulike perspektiv, ikkje avgrensa til HMS, men i ein heilskap for om mogleg å finne samanhengar der det er læringsoverføring. I tillegg ser vi HMS-rapporteringa i samanheng med anna rapportering på medarbeidarområdet, til dømes sjukefråvær, heiltidskultur, kompetansetiltak, IA-arbeidet og anna.

Det er viktig å dra lærdom frå analysearbeidet. Enten hendingane har skjedd i føretaksgruppa eller det er hendingar skjedd utanfor spesialisthelsetenesta. Eksempel på dette er rapporten etter 22. juli-hendinga og hendingar på akuttmottak i Danmark. Desse hendingane har vore tema på toppleiarsamlingar og samlingar for tillitsvalde og vernetenesta. Ser vi inn på hendingar og analysar i eigen organisasjon, ser vi for eksempel at talet på registrerte avviksmeldingar i Synergi aukar. Det er skadar på medarbeidar som går på vald og spark, og truslar om vald som aukar mest. Dette er alvorleg. Vi er opptekne av at medarbeidarane i sjukehusa skal ha trygge arbeidsforhold og ein trygg arbeidsdag.

Kva gjer vi så med denne informasjonen? Det at talet på avviksmeldingar aukar er positivt i den forstand at det vitnar om ein større openheit og ein god meldekultur. Men kva gjer vi for å hindre at denne typen uønskte hendingar skjer igjen? Ut frå kunnskapsgrunnlaget blei det satt i verk tiltak for betre tryggleikskompetanse der medarbeidarane fekk trening i korleis dei skal handtere vald og truslar. Alle helseføretaka har gjennomført opplæringa. Helse Bergen er tildelt «Årets HMS-pris» for dette tiltaket.

Analysen for 2013 vil vere ferdigstilt i løpet av kort tid og vil bli del av rapporteringa til styret. Det er viktig at HMS-arbeidet er forankra på øvste hald i organisasjonen. Vi har arbeidd systematisk saman med vernetenesta, både regionalt og nasjonalt. Vi har fokusert på helse, miljø og sikkerheit på leiarnivå for å sikre at vi utviklar ein god læringskultur av uønskte hendingar. Det er eit felles ansvar å halde på og vidareutvikle eit godt arbeidsmiljø for alle medarbeidarane. Vi er opptekne av at alle skal ha det bra på arbeidsplassen, fordeling av arbeidstid, meldekultur og så vidare.

Helse Vest var først ute med å innføre vernerundar i alle einingar kvar veke. Vernerunda tek omlag 10 minutt og involverer ulike medarbeidarar i tillegg til verneomboda. Det er òg gjennomført ei nasjonal pasienttryggleikskulturundersøking blant alle pasientnære medarbeidarar i sjukehusa, der medarbeidarane blei bedne om å seie si meining om tryggleikskulturen der dei arbeider.

Gjennom prosjektet Alle møter arbeider vi i Helse Vest saman med legar og andre klinikarar der vi utviklar støtte for nye og betre arbeidsprosessar. Dette sparer legar og andre kollegaer på poliklinikkane for mykje frustrasjon og er dermed med på å betre arbeidsmiljøet. Sjølvsagt skal prosjektet også bidra til at vi får kortare ventetider og ein nullvisjon for fristbrot.

Sjølv om det skjer mykje godt innanfor HMS-området er det ikkje dermed sagt at vi er der vi skal vere. Det vil vi nok aldri. Men ein kombinasjon av auka fokus og betre innstilling til HMS-perspektivet har gitt ei god utvikling dei siste ti åra. Analysane våre tyder også på at det er samsvar melom det vi seier og det vi gjer – noko som er eit svært godt utgangspunkt for vidare forbetring og godt HMS-arbeid.

Hilde Christiansen, personal- og organisasjonsdirektør i Helse Vest RHF

Dette blogginnlegget stod på trykk i Dagens Medisin 5. juni 2014

2 tanker på “HMS – ein naturleg del av arbeidsdagen!

Legg igjen en kommentar

Fyll inn i feltene under, eller klikk på et ikon for å logge inn:

WordPress.com-logo

Du kommenterer med bruk av din WordPress.com konto. Logg ut / Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer med bruk av din Twitter konto. Logg ut / Endre )

Facebookbilde

Du kommenterer med bruk av din Facebook konto. Logg ut / Endre )

Google+-bilde

Du kommenterer med bruk av din Google+ konto. Logg ut / Endre )

Kobler til %s